బిహార్ రాజకీయాల్లో సంచలన పరిణామం చోటుచేసుకుంది. దాదాపు మూడు దశాబ్దాలుగా భారతీయ జనతా పార్టీ (బీజేపీ)కి కంచుకోటగా ఉన్న బాంకీపూర్ అసెంబ్లీ నియోజకవర్గం ఈసారి చేతులు మారింది. సోమవారం వెలువడిన ఉపఎన్నిక ఫలితాల్లో జన్ సురాజ్ పార్టీ వ్యవస్థాపకుడు ప్రశాంత్ కిశోర్ (పీకే) ఘన విజయం సాధించి రాజకీయ వర్గాలను ఆశ్చర్యానికి గురిచేశారు.
బీజేపీ అభ్యర్థి నీరజ్ కుమార్ సిన్హాపై సుమారు 19,324 ఓట్ల మెజారిటీతో గెలుపొందిన ప్రశాంత్ కిశోర్, తొలిసారి ప్రత్యక్ష ఎన్నికల్లో విజయం నమోదు చేయడంతో పాటు జన్ సురాజ్ పార్టీకి అసెంబ్లీలో తొలి ప్రాతినిధ్యాన్ని అందించారు.
ఉపఎన్నికలో ప్రశాంత్ కిశోర్కు 64,151 ఓట్లు లభించగా, బీజేపీ అభ్యర్థి నీరజ్ కుమార్ సిన్హాకు 44,827 ఓట్లు వచ్చాయి. ఆర్జేడీ అభ్యర్థి రేఖా కుమారి 14,273 ఓట్లతో మూడో స్థానంలో నిలిచారు. పోలింగ్ శాతం కేవలం 34.3 శాతం మాత్రమే నమోదైనా, ఫలితం మాత్రం బీజేపీకి పెద్ద ఎదురుదెబ్బగా మారింది.
1995 నుంచి బాంకీపూర్ (గతంలో పట్నా వెస్ట్) నియోజకవర్గం బీజేపీకి బలమైన స్థావరంగా కొనసాగుతోంది. ఈ స్థానం నుంచి మాజీ మంత్రి, బీజేపీ సీనియర్ నేత నితిన్ నబిన్ వరుసగా ఐదుసార్లు విజయం సాధించారు. ఆయన రాజ్యసభకు ఎన్నిక కావడంతో ఈ ఉపఎన్నిక అనివార్యమైంది.
2025 అసెంబ్లీ ఎన్నికల్లో నితిన్ నబిన్ 51 వేలకుపైగా ఓట్ల మెజారిటీతో, 62 శాతానికి పైగా ఓట్ షేర్తో గెలిచినప్పటికీ, తాజా ఉపఎన్నికలో బీజేపీ ఓట్ షేర్ గణనీయంగా తగ్గడం పార్టీని ఆందోళనకు గురిచేసింది.
రాజకీయ విశ్లేషకుల అభిప్రాయం ప్రకారం, అభ్యర్థి ఎంపికలో జరిగిన మార్పు బీజేపీకి ప్రతికూలంగా మారింది. మొదట ప్రకటించిన అభ్యర్థి అభిషేక్ కుమార్ సిన్హా నామినేషన్ ఉపసంహరించుకోవడంతో, చివరి నిమిషంలో యువమోర్చా నేత నీరజ్ కుమార్ సిన్హాను బరిలోకి దించారు.
ఈ పరిణామం ప్రచార వ్యూహంపై ప్రభావం చూపడంతో పాటు ఓటర్లలో కూడా కొంత గందరగోళానికి కారణమైనట్లు విశ్లేషకులు చెబుతున్నారు.
గత ఎన్నికల్లో కేవలం అభ్యర్థులను నిలబెట్టిన ప్రశాంత్ కిశోర్, ఈసారి స్వయంగా ఎన్నికల బరిలోకి దిగారు. స్థానిక సమస్యలు, నిరుద్యోగం, విద్య, యువత భవిష్యత్తు, పాలనలో మార్పు వంటి అంశాలను ప్రధాన ప్రచార అజెండాగా మార్చారు.
దీంతో సంప్రదాయంగా బీజేపీకి మద్దతు ఇచ్చే ఓటర్లలో కొంతమందితో పాటు యాదవ్, ముస్లిం, దళిత, ఇతర వెనుకబడిన వర్గాల మద్దతు కూడా ఆయనకు లభించినట్లు రాజకీయ పరిశీలకులు భావిస్తున్నారు.
రాష్ట్రంలో ఇటీవల చోటుచేసుకున్న కొన్ని పరిణామాలు కూడా ఎన్నికలపై ప్రభావం చూపినట్లు విశ్లేషణలు చెబుతున్నాయి. విద్యార్థి ఉద్యమాలు, ఉద్యోగాలు, పరీక్షల నిర్వహణపై వచ్చిన విమర్శలు, ప్రభుత్వ నిర్ణయాలపై వ్యక్తమైన అసంతృప్తి వంటి అంశాలు బీజేపీకి ప్రతికూల వాతావరణాన్ని సృష్టించాయని రాజకీయ వర్గాలు అభిప్రాయపడుతున్నాయి.
అదేవిధంగా మిత్రపక్షాల ప్రచారం ఆశించిన స్థాయిలో లేకపోవడం, గత విజయాల తర్వాత వచ్చిన అతివిశ్వాసం కూడా ఓటమికి కారణమై ఉండొచ్చని విశ్లేషకులు పేర్కొంటున్నారు.
ఫలితాల అనంతరం సీఎం సామ్రాట్ చౌదరి ప్రశాంత్ కిశోర్కు అభినందనలు తెలిపారు. ప్రజాతీర్పును గౌరవిస్తున్నామని, ఓటమికి గల కారణాలను సమీక్షిస్తామని బీజేపీ నాయకులు పేర్కొన్నారు.
మరోవైపు ప్రశాంత్ కిశోర్ మాట్లాడుతూ, ఈ విజయం తన వ్యక్తిగత విజయమే కాకుండా మెరుగైన విద్య, ఉపాధి, పారదర్శక పాలన కోరుకుంటున్న బిహార్ ప్రజల ఆకాంక్షలకు ప్రతిబింబమని వ్యాఖ్యానించారు.
ఒక్క ఉపఎన్నికతో బిహార్ రాజకీయ సమీకరణాలు పూర్తిగా మారిపోవని రాజకీయ విశ్లేషకులు చెబుతున్నప్పటికీ, మూడు దశాబ్దాలుగా బీజేపీ ఆధిపత్యంలో ఉన్న బాంకీపూర్లో జన్ సురాజ్ పార్టీ విజయం సాధించడం మాత్రం రానున్న ఎన్నికలకు కీలక సంకేతంగా భావిస్తున్నారు.